Старая Воля

stanislaw_zukowski_-_travien

Старая Воля (Stara Wola) – былы маёнтак роду Урэттаў і Жукоўскіх

Першае згадванне ў пiсьмовых крынiцах датуецца 1537 рокам, калі каралева Бона падаравала Старую Волю Свята-Троіцкаму касцёлу ў Шарашове.

Па дадзеным на 1775 рок уладальнікам маёнтку з’яўляўся вайсковец інфанскі Урэтт. Верагодна маецца на ўвазе Нэрэвуш Урэтт (Nereusz Wrett) – вайсковец інфанскі, дэпутат трэбунату Вялікага Літоўскага ад ваяводства Берасьцейскага. Належала яму тут вёска Старая Воля з 13 дамамі.

У першае палове XIX ст. маёнтак на адміністратыўна на тэрыторыі Пружанскага павету, Гарадзенскае губерні, на Палессі. Жылі тут прадстаўнікі роду Жукоўскіх.

Сядзiбны дом Жукоўскіх быў пабудаваны на рубяжы XVIII-XIX стагоддзяў. Меў форму прамакутнiка ў форме, драўляны, аднапавярховы. Перад ганкам дома была разьбiта кветкавая клумба.
Сядзiбна-паркавы ансамбль складаўся з сядзiбнага дому, гаспадарчых пабудоў, парку i стаўка.

sm0_1-k-6005

Станіслаў Жукоўскі

У маёнтаку Старая Воля прайшлі дзіцячыя і юнацкія гады знакамітага мастака Станіслава Жукоўскага (Stanisław Żukowski) [1875-1944].
Сам маёнтак належаў бацьку Станіслава – Юльяну Жукоўскаму, але за тое, што ён разам з двума братамі прымаў удзел у паўстанні 1863—1864 рокаў, расейскімі ўладамі быў пазбаўлены саслоўных і маёмасных правоў.

C. Жукоўскі - "Бессонная ночь. Светает." 1903г

C. Жукоўскі – “Бессонная ночь. Светает.” 1903

Станіслаў Жукоўскі настолькі любіў гэтае месца, што неаднаразова ў сваіх творах вяртаўся да роднае сядзібы, ствараючы кожны раз новы сюжэт.

Пасьля канфіскацыі ў Жукоўскіх, маёнтак верагодна быў выстаўлены на продаж і ў наступстве быў набыты родам Врэдтаў.

У сярэдзіне 1860-х уладальнікам маёнтку лічыўся Кароль Врэдт (Karol Wredt), з зямельным надзелам у 258 дзесяцінаў.

У 1880-х уладальнік – Уладзімер Врэдт (Włodzimierz Wredt), а ягоны зямельны надзел на тыя рокі складаў 573 дзесяцінаў.

Перад першаю сусветнаю вайною (да 1914) зямельныя надзелы маёнтку былі часткова парцэляваныя, 148 дзесяцінаў зямлі набылі 105 пакупнікоў.

Маёнтак быў страчаны ў 1914 року. На месцы, дзе раней стаяла сядзіба засталіся толькі некалькі старых дрэў.

403

Фрагмент стаўка, фота А. Федарук, 2004 року

_starawolia_

Хата на месцы, дзе правёў дзяцінства Станіслаў Жукоўскі, 2012

Крыніцы:
www.radzima.org
Л. Несцярчук “Замкi, палацы, паркi Берасцейшчыны” 2002 г., стр. 299-300
Mikołaj Rozanów. «Powiat Prużański (Szkic historyczny)»
P.Sz.Towpik – Szlachta traktu pruzanskiego posiadajaca poddanych, wedlug spisu podymnego dla woj. brzeskiego litewskiego z 1775 r.

Advertisements

7 thoughts on “Старая Воля

  1. Pingback-адсылка: Станіслаў Жукоўскі | Pružana

  2. Pingback-адсылка: Задушэнне паўстаньня 1863-1864 на Пружаншчыне | Pružana

  3. Pingback-адсылка: Задушэнне паўстаньня 1863-1864 на Пружаньшчыне | Pružana

  4. Pingback-адсылка: Сьпіс уладальнікаў маёнткаў з 1880-х | Pružana

  5. Pingback-адсылка: Сьпіс уладальнікаў маёнткаў па 1863 року | Pružana

  6. Pingback-адсылка: Сьпіс Пружаскае шляхты 1775 року | Pružana

  7. Pingback-адсылка: Шубічы | Pružana

Пакінуць адказ

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Змяніць )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Змяніць )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Змяніць )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Змяніць )

Connecting to %s